السيد جعفر مرتضى العاملي ( مترجم : محمد سپهرى )
569
الصحيح من سيرة النبى الاعظم ( ص ) ( ترجمه وتلخيص ) ( سيرت جاودانه ) ( فارسي )
ما بر اين باوريم كه كار جهاد در روزگار رسول خدا ( ص ) بسى سختتر و مهمتر بود تا دورهء خلافت عمر . در حالى كه پيغمبر اكرم ( ص ) اين عبارت را حذف نكرد . اين بدان معنى است كه اجتهاد خليفهء دوم از قدرت و كفايت لازم براى پذيرش برخوردار نبود ، زيرا وى در اجتهاد خود همهء جوانب قضيه و پيامدهاى مثبت و منفى آن را چنان كه بايد و شايد مورد توجّه قرار نداد . با اين حال تعليل وى دلالت دارد كه انداختن اين عبارت از اذان ، در اثر شرايط زمانى و مقطعى بود كه به نظر خليفه ايجاب مىكرد چنين تصميمى اتخاذ كند . شايد وى هرگز در انديشه حذف هميشگى جمله حى على خير العمل نبود ، بلكه چنين ديد كه براى مدتى آن را متوقّف سازد . اگر واقعا چنين نظرى در كار بود ، چرا هنوز اين عبارت در اذان گفته نمىشود ؛ در حالى كه امروز شرايط روزگار خليفهء دوم و بالطبع تعليل وى منتفى است ؟ چرا همه با هم به سنّت رسول خدا ( ص ) و اهل بيت او بازنمىگرديم ؟ حتى اگر عمر مىخواست همانند موارد مشابه ، اين عبارت را براى هميشه و بدون دليل از اذان بيندازد ، چنان كه ديگر در احكام اسلامى جملهاى با اين عبارت نداشته باشند ، بايد بدانيم كه ميزان و معيار احكام شرعى آيات قرآن و گفتار رسول خدا ( ص ) است نه ديدگاه عمر و ديگران . 2 . افزايش ركعات نماز در برخى روايات معتبر آمده است كه در ابتدا ، نمازهاى يوميه دو ركعتى بود و خداوند متعال بر بندگان خود واجب كرد و به رسول خود تفويض اختيار فرمود كه در موقع مناسب مقدار معينى را بر شمار ركعات نماز بيفزايد و منتظر وحى جديد نباشد . از اين روى پيغمبر اكرم ( ص ) يك ركعت به نماز مغرب و